Katarzyna Płuska

Scenariusz przeznaczony jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas VII–VIII: uczeń wyjaśnia zjawiska i trendy zachodzące na współczesnym rynku pracy, z uwzględnieniem regionalnego i lokalnego rynku pracy; załącznik nr 3 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego (Dz.U. z 2019 r. poz. 325). Scenariusz zajęć Klasy VII–VIII.

Praca z liczną klasą to codzienność wielu nauczycieli, w tym doradców zawodowych. W jednej sali spotykają się uczniowie mający różne tempo pracy i poziom zaangażowania, a czas na lekcję zawsze pozostaje ten sam. Z jednej strony pojawia się potrzeba aktywizowania i włączania wszystkich, a z drugiej szybko okazuje się, że część dobrze znanych metod w takich warunkach po prostu przestaje działać. Nie wynika to jednak z ich słabości, lecz z niedopasowania do realiów dużej grupy.

Cele: poznawanie i charakteryzowanie wybranych zawodów medycznych, doskonalenie umiejętności współpracy w grupie. Metody pracy: analiza sytuacji, praca w grupach, dyskusja.  Środki dydaktyczne: 6 kartek A4 z nazwami zawodów: pielęgniarka, położna, okulista, opiekun medyczny, farmaceuta, lekarz rodzinny, Sytuacje pacjentów w przychodni (załącznik nr 1) – po jednej sytuacji dla każdej grupy, Dwa zawody medyczne – pytania (załącznik nr 2) – dla każdej grupy, kartka i długopis – dla każdej grupy. Przewidywany czas realizacji: 30 minut.

Cel główny: rozwijanie umiejętności podejmowania decyzji edukacyjno-zawodowych poprzez analizowanie różnych czynników wpływających na wybór szkoły i zawodu.  Cele szczegółowe: Uczeń: rozpoznaje czynniki wpływające na wybór szkoły i zawodu, analizuje argumenty związane z podejmowaniem decyzji „z serca” i „z rozumu”, odnosi własne zainteresowania i mocne strony do możliwych kierunków dalszej nauki.  Metody pracy: analiza sytuacji w parach miniwykład, dyskusja z elementami debaty, ćwiczenie ruchowe, praca indywidualna. Środki dydaktyczne: Analiza sytuacji – serce czy rozum? (załącznik nr 1) – dla każdej pary, Stwierdzenia do ćwiczenia „zajęcie stanowiska” (załącznik nr 2), Moje głosy serca i rozumu (załącznik nr 3) – dla każdego ucznia, kartki A5 i długopisy. Przewidywany czas realizacji: 45 min.

Cel główny: rozwijanie wiedzy uczniów na temat zmian demograficznych w Polsce oraz ich znaczenia dla funkcjonowania społeczeństwa i przyszłego rynku pracy.  Cele szczegółowe: Uczeń: rozumie pojęcie zmian demograficznych i potrafi wskazać ich podstawowe przejawy w Polsce, dostrzega zależność między strukturą wieku społeczeństwa a funkcjonowaniem rynku pracy, potrafi wskazać przykłady zawodów, na które może wzrastać zapotrzebowanie w starzejącym się społeczeństwie.  Metody pracy: ćwiczenie ruchowe, miniwykład z dyskusją kierowaną, praca w parach, praca w grupach. Środki dydaktyczne: kartka i długopis – dla każdej grupy, Zmiany demograficzne w Polsce – prawda czy fałsz (załącznik nr 1) – dla każdej pary. Przewidywany czas realizacji: 45 min.

O zmianach demograficznych mówi się dziś często i coraz bardziej konkretnie. Spada liczba urodzeń, społeczeństwo się starzeje, a liczba osób w wieku produkcyjnym stopniowo maleje. Te procesy wpływają zarówno na funkcjonowanie systemu edukacji, jak i na rynek pracy, który już dziś zaczyna reagować na zmieniającą się strukturę wieku społeczeństwa. W takich warunkach dorastają obecni uczniowie, którzy za kilka lat będą podejmować swoje pierwsze decyzje zawodowe. Z artykułu dowiesz się: Jak zmiany demograficzne mogą ukształtować rynek pracy, na który wejdą obecni uczniowie? Czego uczyć w ramach doradztwa zawodowego, mając na uwadze uwarunkowania demograficzne? Wykonawcy jakich zawodów będą szczególnie pożądani na rynku pracy starzejącego się społeczeństwa?

Cele: poznanie zawodów związanych z pszczołami oraz ról poszczególnych pszczół w funkcjonowaniu ula, zrozumienie, dlaczego pszczoły są ważne dla roślin i środowiska, doskonalenie umiejętności współpracowania podczas zabawy i odgrywania ról.  Środki dydaktyczne: karteczki z nazwami ról i przedmiotów: królowa pszczół, zbieraczki, budowniczki, pszczoły magazynujące miód, pszczelarz (lub bartnik), kwiaty, 12 żółtych kartek w kształcie sześciokątów symbolizujących komórki plastra miodu, taśma malarska, około 25–30 kulek ze zgniecionego, żółtego papieru symbolizujących nektar (i/lub żółte piłeczki pingpongowe), słoik lub pojemnik na „miód”, nagranie odgłosów pszczół lub spokojna muzyka w tle (opcjonalnie)[2]. Przewidywany czas realizacji: 20 minut.

Cele: poszerzanie wiedzy o wybranych zawodach obchodzących święto w maju (m.in. strażak, piekarz, garncarz, hutnik, kominiarz) analizowanie informacji na temat grup zawodowych,  poznanie podstawowych narzędzi oraz miejsc pracy dla danych zawodów, doskonalenie umiejętności współpracowania. Środki dydaktyczne: Lista haseł związanych z różnymi zawodami (załącznik nr 1) – dla każdej grupy, długopisy, mazaki, kredki, kartki A4 – dla każdej grupy, opcjonalnie plastelina. Przewidywany czas realizacji: 30 min

Scenariusz przeznaczony jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas szkół ponadpodstawowych: uczeń rozpoznaje swoje możliwości i ograniczenia w zakresie wykonywania zadań zawodowych i uwzględnia je w planowaniu ścieżki edukacyjno-zawodowej oraz analizuje możliwości uzupełniania, poszerzania i uzyskiwania nowych kwalifikacji zawodowych w ramach krajowego i europejskiego systemu kwalifikacji; załącznik nr 5 i 6 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego (Dz.U. z 2019 r. poz. 325). Cel główny: rozwijanie umiejętności planowania równoległych ścieżek kariery oraz świadomego podejmowania decyzji dotyczących łączenia różnych aktywności zawodowych. Cele szczegółowe: Uczeń: rozumie pojęcie równoległych ścieżek kariery oraz dywersyfikacji źródeł dochodu, analizuje realne przykłady łączenia pracy, nauki i dodatkowych aktywności, ocenia korzyści oraz ograniczenia wynikające z podejmowania kilku działań jednocześnie, planuje własną ścieżkę rozwoju z uwzględnieniem czasu, umiejętności i potencjalnych możliwości zarobkowych . Metody pracy: miniwykład i dyskusja moderowana, praca indywidualna, praca w grupach, analiza przypadków (case study). Środki dydaktyczne: „Równoległe ścieżki kariery. Analiza sytuacji” (załącznik nr 1), kartka i długopis – dla każdej grupy. Przewidywany czas realizacji: 45 min.