Katarzyna Płuska

Cele: poznanie zawodów związanych z pszczołami oraz ról poszczególnych pszczół w funkcjonowaniu ula, zrozumienie, dlaczego pszczoły są ważne dla roślin i środowiska, doskonalenie umiejętności współpracowania podczas zabawy i odgrywania ról.  Środki dydaktyczne: karteczki z nazwami ról i przedmiotów: królowa pszczół, zbieraczki, budowniczki, pszczoły magazynujące miód, pszczelarz (lub bartnik), kwiaty, 12 żółtych kartek w kształcie sześciokątów symbolizujących komórki plastra miodu, taśma malarska, około 25–30 kulek ze zgniecionego, żółtego papieru symbolizujących nektar (i/lub żółte piłeczki pingpongowe), słoik lub pojemnik na „miód”, nagranie odgłosów pszczół lub spokojna muzyka w tle (opcjonalnie)[2]. Przewidywany czas realizacji: 20 minut.

Cele: poszerzanie wiedzy o wybranych zawodach obchodzących święto w maju (m.in. strażak, piekarz, garncarz, hutnik, kominiarz) analizowanie informacji na temat grup zawodowych,  poznanie podstawowych narzędzi oraz miejsc pracy dla danych zawodów, doskonalenie umiejętności współpracowania. Środki dydaktyczne: Lista haseł związanych z różnymi zawodami (załącznik nr 1) – dla każdej grupy, długopisy, mazaki, kredki, kartki A4 – dla każdej grupy, opcjonalnie plastelina. Przewidywany czas realizacji: 30 min

Scenariusz przeznaczony jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas szkół ponadpodstawowych: uczeń rozpoznaje swoje możliwości i ograniczenia w zakresie wykonywania zadań zawodowych i uwzględnia je w planowaniu ścieżki edukacyjno-zawodowej oraz analizuje możliwości uzupełniania, poszerzania i uzyskiwania nowych kwalifikacji zawodowych w ramach krajowego i europejskiego systemu kwalifikacji; załącznik nr 5 i 6 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego (Dz.U. z 2019 r. poz. 325). Cel główny: rozwijanie umiejętności planowania równoległych ścieżek kariery oraz świadomego podejmowania decyzji dotyczących łączenia różnych aktywności zawodowych. Cele szczegółowe: Uczeń: rozumie pojęcie równoległych ścieżek kariery oraz dywersyfikacji źródeł dochodu, analizuje realne przykłady łączenia pracy, nauki i dodatkowych aktywności, ocenia korzyści oraz ograniczenia wynikające z podejmowania kilku działań jednocześnie, planuje własną ścieżkę rozwoju z uwzględnieniem czasu, umiejętności i potencjalnych możliwości zarobkowych . Metody pracy: miniwykład i dyskusja moderowana, praca indywidualna, praca w grupach, analiza przypadków (case study). Środki dydaktyczne: „Równoległe ścieżki kariery. Analiza sytuacji” (załącznik nr 1), kartka i długopis – dla każdej grupy. Przewidywany czas realizacji: 45 min.

Pokolenie Alfa dorasta w świecie szybkich zmian technologicznych i społecznych, które wpływają także na sposób myślenia o pracy. Dla dzisiejszych uczniów zawód stanie się nie tylko sposobem zapewnienia bezpieczeństwa finansowego, ale i decyzją warunkującą styl życia i przyszłość. Jak młodzi wyobrażają sobie swoją drogę zawodową i z jakimi realiami rynku pracy ta wizja będzie się spotykać?

Ćwiczenie przeznaczone jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas VII–VIII: uczeń dokonuje syntezy przydatnych w planowaniu ścieżki edukacyjno-zawodowej informacji o sobie wynikających z autoanalizy, ocen innych osób oraz innych źródeł; załącznik nr 3 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego (Dz.U. z 2019 r. poz. 325). Cele: rozwijanie umiejętności rozpoznawania własnych mocnych stron oraz ich znaczenia w kontekście planowania dalszej edukacji i przyszłości zawodowej poprzez pracę zespołową i rozwiązywanie problemów, rozpoznawanie i nazywanie wybranych mocnych stron oraz umiejętności potrzebnych w pracy zespołowej i w różnych zawodach; nauka współpracy w grupie, komunikacji z innymi oraz uczestniczenia w podejmowaniu wspólnych decyzji. Środki dydaktyczne: cztery koperty (lub woreczki), w których pomieszczą się zagadki, długopis – dla każdej grupy, Polecenie/list (załącznik nr 1) – dla każdej grupy, Odpowiedzi dla prowadzącego (załącznik nr 2), Zagadki dla grup (załącznik nr 3) – dla każdej grupy. Przewidywany czas realizacji: 45 min.

Escape room coraz częściej pojawia się w szkołach jako atrakcyjna forma pracy z grupą. Nie musi jednak być wyłącznie elementem integracji czy urozmaiceniem lekcji. Odpowiednio zaplanowany może stać się skutecznym narzędziem realizacji treści doradztwa zawodowego w klasach VII–VIII. Jak wykorzystać tę metodę, aby połączyć zaangażowanie uczniów z konkretnymi celami edukacyjnymi?

Od 1 września 2026 roku w szkolnictwie branżowym pojawi się 11 nowych zawodów, a część dotychczasowych kierunków będzie stopniowo wygaszana. To jedna z większych zmian ostatnich lat, która pokazuje, jak system edukacji dostosowuje się do potrzeb rynku pracy. Szkolnictwo branżowe ma w jeszcze większym stopniu przygotowywać do konkretnych profesji, a nie tylko przekazywać ogólną wiedzę. Podstawą tych zmian jest rozporządzenie Ministra Edukacji zmieniające klasyfikację zawodów szkolnictwa branżowego. Co dokładnie się zmienia i jak wpłynie to na szkoły branżowe?

Ćwiczenie przeznaczone jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas I–III: uczeń odgrywa różne role zawodowe w zabawie; załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego (Dz.U. z 2019 r. poz. 325). Cele: rozwijanie rozumienia specyfiki pracy piekarza i cukiernika, rozwijanie umiejętności planowania kolejności działań oraz kreatywności poprzez działanie sensoryczne i praktyczne z wykorzystaniem rekwizytów i plasteliny, współpraca w grupie podczas planowania i wykonywania zadania. Środki dydaktyczne: plastelina dla każdego dziecka. Przewidywany czas realizacji: 25 minut.

Ćwiczenie przeznaczone jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas IV–VI: uczeń wymienia różne grupy zawodów i podaje przykłady zawodów charakterystycznych dla poszczególnych grup, opisuje różne ścieżki ich uzyskiwania oraz podstawową specyfikę pracy w zawodach; załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego (Dz.U. z 2019 r. poz. 325). Cele: rozwijanie umiejętności analizy charakteru pracy piekarza i cukiernika, rozumienia procesów zawodowych oraz podejmowania decyzji poprzez działanie problemowe z wykorzystaniem rekwizytów, rozpoznawanie przedmiotów i narzędzi związanych z pracą piekarza i cukiernika, analizowanie konsekwencji błędów lub braków umiejętności w pracy, współpraca w grupie, planowanie i uzasadnianie proponowanych rozwiązań. Środki dydaktyczne: koszyk lub pudełko, Rekwizyty do ćwiczenia „Koszyk piekarza i cukiernika” (załącznik nr 1), materiał lub chusta do zasłonięcia zawartości koszyka, Karty z opisami sytuacji problemowych (załącznik nr 2). Przewidywany czas realizacji: 25 min.

Scenariusz przeznaczony jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas VII–VIII: uczeń wyszukuje i analizuje informacje na temat zawodów oraz charakteryzuje wybrane zawody, uwzględniając kwalifikacje wyodrębnione w zawodach oraz możliwości ich uzyskiwania oraz wyjaśnia zjawiska i trendy zachodzące na współczesnym rynku pracy, z uwzględnieniem regionalnego i lokalnego rynku pracy; załącznik nr 3 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego (Dz.U. z 2019 r. poz. 325). Cel główny:rozwijanie umiejętności analizy informacji dotyczących rynku pracy oraz świadomego myślenia o przyszłości zawodowej w perspektywie długoterminowej. Cele szczegółowe: Uczeń: potrafi wyjaśnić, czym są prognozy rynku pracy, odczytuje informacje zawarte w prognozie zapotrzebowania na zawody, rozróżnia zawody deficytowe i zawody w równowadze, dostrzega czynniki wpływające na zmiany na rynku pracy w dłuższej perspektywie. Metody pracy: miniwykład, praca indywidualna, praca w parach, praca w grupach. Środki dydaktyczne: kubek po kawie z fusami, prognoza zapotrzebowania na zawody na rok 2026 wygenerowana w stronie internetowej Barometru Zawodów – plakat[1] , Analiza prognozy rynku pracy (Barometr Zawodów 2026) (załącznik nr 1) – dla każdej grupy, długopisy i kartka – dla każdej grupy. Przewidywany czas realizacji: 45 min.