Anna Sarczyńska

Scenariusz przeznaczony jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas IV–VI, uczeń: określa własne zainteresowania i uzdolnienia oraz kompetencje; załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego (Dz.U. z 2019 r. poz. 325). Cel główny: rozwinięcie umiejętności przyjmowania krytyki w sposób konstruktywny i budowanie pozytywnego samopoczucia w kontekście rozwoju osobistego i edukacyjnego. Cele szczegółowe: Uczeń: jest w stanie wyjaśnić, czym różni się krytyka konstruktywna od niekonstruktywnej, wie, jak prawidłowo reagować na negatywną opinię, rozumie wartość konstruktywnej krytyki i potrafi ją zastosować w praktyce w celu poprawy swoich umiejętności i osiągnięć. Metody pracy: miniwykład, dyskusja, burza mózgów, praca indywidualna. Środki dydaktyczne: film pt. „Nauki mędrca”, czyli jak radzić sobie z lękiem przed opinią innych (bajki filozoficzne cz. 1.)7, W morzu krytyki. Czy to pomaga, czy przeszkadza? (załącznik nr 1 – dla każdego ucznia), flipchart lub tablica, mazaki. Przewidywany czas realizacji: 45 min. Proponowane sytuacje dydaktyczne

Scenariusz przeznaczony jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla uczniów szkół ponadpodstawowych, uczeń: ustala swoje cele, zadania i działania w kontekście planowania ścieżki edukacyjno-zawodowej; załącznik nr 5 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego (Dz.U. z 2019 r. poz. 325).                                Scenariusz zajęć  Szkoły ponadpodstawowe Cel główny: uświadomienie uczniom znaczenia planowania kariery i wyboru ścieżki zawodowej. Cele szczegółowe: Uczeń: potrafi wyznaczać swoje cele, poznaje elementy skutecznego planowania kariery i podejmowania decyzji, potrafi opracować plan działań według metody SMART. Metody pracy: miniwykład, dyskusja, burza mózgów, praca w grupach, praca indywidualna. Środki dydaktyczne: film pt. "JAK OSIĄGNĄĆ CEL? – 8 skutecznych wskazówek na to, jak wyznaczać cele” [1], „Karta SMART: Ustalam cele. Planuję swoją ścieżkę edukacyjno-zawodową” (załącznik 1 – dla każdego ucznia), „Plac budowy – zdjęcia” (załącznik nr 2 – dla każdej grupy). Przewidywany czas realizacji: 45 min.

Skrót „CV” pochodzi od łacińskich słów curriculum vitae, które można przetłumaczyć jako „przebieg życia”. Zarówno skrót, jak i pełna nazwa to równie często stosowane określenia dokumentu aplikacyjnego – życiorysu zawodowego. Treść zawarta w CV jest unikalna, ponieważ każdy ma niepowtarzalne doświadczenie zawodowe, umiejętności, wykształcenie i charakterystyczne cechy. Curriculum vitae to zatem dane biograficzne konkretnej osoby. Pomimo różnic we właściwej treści przy tworzeniu dokumentu aplikacyjnego istnieją określone i stałe standardy [1]. Warto zapoznać z nimi uczniów już na etapie nauki w szkole podstawowej.

Scenariusz przeznaczony jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas IV–VI, uczeń: wymienia różne grupy zawodów i podaje przykłady zawodów charakterystycznych dla poszczególnych grup, opisuje różne ścieżki ich uzyskiwania oraz podstawową specyfikę pracy w zawodach; załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego. Cel główny: zapoznanie uczniów z różnymi zawodami związanymi z jubilerstwem i złotnictwem. Cele szczegółowe:Uczeń: zna specyfikę pracy w zawodach związanych z jubilerstwem i złotnictwem, rozumie, że różne zawody w branży jubilerskiej i złotniczej mogą wymagać różnych umiejętności, poznaje rodzaje kamieni i kruszców szlachetnych oraz ich znaczenie w branży jubilerskiej, rozumie różne cechy zawodów związanych z projektowaniem biżuterii. Metody pracy: miniwykład, dyskusja, praca indywidualna. Środki dydaktyczne: W pracowni jubilerskiej (załącznik 1 – dla każdego ucznia), kartki A4, kleje z brokatem i w sztyfcie, kolorowe plastikowe kryształki, koraliki, pisaki, małe muszelki itp., film pt. Reportaż u jubilera w Warszawie17. Przewidywany czas realizacji: 45 min.

Scenariusz przeznaczony jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa  zawodowego dla klas IV–VI, uczeń: prezentuje swoje zainteresowania i uzdolnienia wobec innych osób z zamiarem zaciekawienia odbiorców; załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego. Cel główny: zwiększenie samoświadomości i pewności siebie w procesie dzielenia się swoimi pasjami z innymi. Cele szczegółowe:Uczeń: rozumie znaczenie samoświadomości i umiejętności prezentowania siebie, potrafi identyfikować swoje zainteresowania i uzdolnienia, potrafi wyrazić swoje zainteresowania w sposób kreatywny i intrygujący dla innych. Metody pracy: pogadanka, dyskusja moderowana, praca indywidualna, pokaz. Środki dydaktyczne: Sztuka prezentacji siebie (załącznik nr 1 – dla każdego ucznia), kartki A4 lub A3, nożyczki, kleje, pisaki, kredki, kilka gotowych szablonów map myśli [1], czasopisma i kolorowe gazety do wykonania kolażu ze zdjęć. Przewidywany czas realizacji: 45 min.

Rozwój osobisty, zarówno na poziomie edukacyjnym, zawodowym, jak i osobistym, jest fundamentalnym elementem osiągania sukcesu i spełnienia. Amerykańska psycholożka C. Dweck wprowadziła koncepcje growth mindset i fixed mindset, które definiują kluczową różnicę w przekonaniach i podejściu do rozwoju osobistego [1]. Podstawą rozważań było pytanie: dlaczego niektórzy ludzie w obliczu wyzwań poddają się i rezygnują, a inni do skutku szukają rozwiązań? Dweck zaczęła badać to zjawisko wśród dzieci w wieku szkolnym w latach 80. XX wieku i w efekcie wieloletnich eksperymentów odkryła, że różnica leży w nastawieniu, a nie we wrodzonych zdolnościach [2]. Artykuł ma na celu wyjaśnienie, w jaki sposób przekonania wpływają na naszą motywację, podejście do wyzwań i zdolność do adaptacji w zmieniającym się otoczeniu.

Scenariusz jest przeznaczony do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas VII–VIII, uczeń: analizuje informacje o zawodach, kwalifikacjach i stanowiskach pracy oraz możliwościach ich uzyskiwania w kontekście wyborów edukacyjno-zawodowych; załącznik nr 3 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego. Cele główne: wprowadzenie w tematykę prawniczą, prezentacja zawodu prawnika, zwiększenie świadomości na temat roli prawa w społeczeństwie. Cele szczegółowe, uczeń: poznaje zadania prawnika, poznaje różne ścieżki kariery dla prawników, zna miejsca pracy, w których prawnicy mogą wykonywać swój zawód. Metody pracy: miniwykład, dyskusja moderowana, burza mózgów. Środki dydaktyczne: Czyje to zadania? (załącznik nr 1 – dla każdego ucznia), film pt. Nieodpłatna pomoc prawna i poradnictwo obywatelskie w zasięgu ręki! [1]. Przewidywany czas realizacji: 45 min.

Scenariusz jest przeznaczony do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas I–III, uczeń: podaje nazwy zawodów wykonywanych przez osoby w bliższym i dalszym otoczeniu oraz opisuje podstawową specyfikę pracy w wybranych zawodach; opisuje rolę zdolności i zainteresowań w wykonywaniu danego zawodu; załącznik nr 3 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego. Cele główne: zwiększenie świadomości uczniów na temat różnych zawodów związanych z pracą w towarzystwie zwierząt, rozwijanie empatii i szacunku dla zwierząt w związku z obchodzonym Światowym Dniem Zwierząt. Cele szczegółowe, uczeń: rozpoznaje różne zawody związane z pracą w towarzystwie zwierząt, odkrywa własne zainteresowania, buduje świadomość kariery i celów zawodowych. Metody pracy: miniwykład, dyskusja moderowana, praca indywidualna, burza mózgów. Środki dydaktyczne: Praca ze zwierzakiem – kto i gdzie? (załącznik nr 1 – jeden dla pary), gra interaktywna pt. Kto pracuje z tym zwierzakiem? z portalu Wordwall [1], tablica multimedialna lub dostęp do laptopów/smartfonów z dostępem do Internetu dla każdego ucznia. Przewidywany czas realizacji: 45 min.

Scenariusz jest przeznaczony do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas IV–VI , uczeń: wyjaśnia rolę pieniądza we współczesnym świecie i jego związek z pracą oraz opisuje, czym jest praca i jakie ma znaczenie w życiu człowieka, załącznik nr 3 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego. Cel główny: zrozumienie różnicy między pracą dla pieniędzy a pracą dla osobistej satysfakcji. Cele szczegółowe, uczeń: rozumie różnicę między pracą dla pieniędzy a pracą dla osobistej satysfakcji, jest świadomy znaczenia edukacji w osiąganiu długoterminowych celów, jest zmotywowany do refleksji na temat własnych ambicji i pasji, a także rozumie, jak wpływają one na wybór ścieżki zawodowej. Metody pracy: miniwykład, dyskusja moderowana, odgrywanie ról, burza mózgów. Środki dydaktyczne: strój i rekwizyty (lub widoczne napisy przedstawiające dany zawód, przyczepiane np. do bluzki): lekarza, policjanta, muzyka i malarza, nauczyciela, strażaka, pilota, kucharza, weterynarza, sportowca [1], Mój zawód w przyszłości (załącznik nr 1). Przewidywany czas realizacji: 45 min.

Scenariusz przeznaczony jest do pracy przy realizacji następujących treści programowych z zakresu doradztwa zawodowego dla klas IV–VI: uczeń wymienia różne grupy zawodów i podaje przykłady zawodów charakterystycznych dla poszczególnych grup, opisuje różne ścieżki ich uzyskiwania oraz podstawową specyfikę pracy w zawodach, załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego. Cel główny: zwiększenie wiedzy na temat zawodu fizjoterapeuty oraz zrozumienie roli fizjoterapeuty w procesie rehabilitacji i poprawy zdrowia. Cele szczegółowe, uczeń: potrafi wskazać różne dziedziny, w których pracują fizjoterapeuci, takie jak ortopedia, neurologia czy pediatria, poznaje praktyczne zastosowania fizjoterapii w poprawie zdrowia i jakości życia pacjentów, poznaje doświadczenia i przykłady pracy fizjoterapeuty poprzez spotkanie z gościem specjalnym. Metody pracy: miniwykład, spotkanie z ekspertem, quiz, praca indywidualna. Środki dydaktyczne: ekran, książka dla każdego ucznia (dowolny podręcznik), podręczny sprzęt fizjoterapeutyczny (wg możliwości logistycznych i osobistego zaangażowania zaproszonego fizjoterapeuty), film pt. Co jest najważniejsze w pracy fizjoterapeuty? – fizjoterapeuci o fizjoterapii24, plakat pt. Ćwicz mądrze – zasady prawidłowego treningu (załącznik nr 1). Przewidywany czas realizacji: 45 min.